بعضی از آدما از قصد پای خودشون رو زیر تیغ جراح‌های زیبایی می‌برن تا قدشون بلندتر بشه

حاضرید از قصد پاتون رو بشکنن، استخون رو میلی‌متر به میلی‌متر از هم باز کنن و بعدش ماه‌ها تو دوره نقاهت باشید—فقط برای اینکه چند سانتی‌متر قدتون بلندتر بشه؟

این وعده جراحی افزایش قده. یه عملی که قبلاً فقط برای اصلاح مشکلات شدید ارتوپدی بود، حالا تبدیل به یه ترند زیبایی شده. با اینکه شاید به نظر یه راه حل سریع برای اونایی بیاد که می‌خوان خودشون رو قدبلندتر کنن، ولی این عمل اصلاً ساده نیست. استخون‌ها، عضلات، عصب‌ها و مفصل‌ها، همشون هزینه سنگینی رو پرداخت می‌کنن—و خطراتش اغلب به فایده‌هاش نمی‌ارزه.

افزایش قد چیز جدیدی نیست. این عمل تو دهه ۱۹۵۰ توسط یه جراح ارتوپد شوروی به اسم گاوریل ایلیزاروف ابداع شد، که یه سیستمی رو برای درمان شکستگی‌های بدجوش‌خورده و ناهنجاری‌های مادرزادی اندام‌ها ساخت. تکنیک اون یه انقلاب تو ارتوپدی ترمیمی بود و هنوزم پایه و اساس روش‌های امروزیه.

با اینکه تعداد آدمایی که هر سال جراحی زیبایی افزایش قد انجام میدن هنوزم نسبتاً کمه، ولی محبوبیت این عمل داره زیاد می‌شه. کلینیک‌های متخصص تو آمریکا، اروپا، هند و کره جنوبی از افزایش تقاضا خبر میدن—با عمل‌هایی که ده‌ها هزار پوند هزینه دارن.

گزارش‌ها میگن که تو بعضی از کلینیک‌های خصوصی، موارد زیبایی جراحی افزایش قد الان از موارد ضروری پزشکی بیشتر شده. این نشون‌دهنده یه تغییر فرهنگیه، که تو اون آدما حاضرن یه عمل پزشکی پرزحمت و پرخطر رو انجام بدن تا به ایده‌آل‌های اجتماعی در مورد قد برسن.

چطور کار می‌کنه؟

جراح‌ها با بریدن یه استخون—معمولاً استخوان ران (فمور) یا استخوان ساق پا (تیبیا)—شروع می‌کنن. برای اینکه مطمئن بشن استخون موجود سالم می‌مونه و استخون جدید می‌تونه رشد کنه، جراح‌ها مراقبن که خون‌رسانی و پریوستئومش (بافت نرمی که روی استخون رو می‌پوشونه) دست‌نخورده باقی بمونه.

به طور سنتی، تیکه‌های بریده‌شده استخون بعدش به یه قاب خارجی بزرگ وصل می‌شدن که روزانه تنظیم می‌شد تا دو تا سر رو از هم باز کنه. ولی جدیداً، بعضی از عمل‌ها از میله‌های تلسکوپی‌ای استفاده می‌کنن که داخل خود استخون قرار می‌گیرن.

این دستگاه‌ها رو می‌شه به تدریج با استفاده از کنترل‌های مغناطیسی از بیرون بدن بلند کرد—که بیمارها رو از اون حس بد قاب خارجی و کاهش خطر عفونت خلاص می‌کنه. اما اینا برای همه بیمارها مناسب نیستن—مخصوصاً بچه‌ها—و خیلی گرون‌تر از سیستم‌های خارجی هستن.

فرقی نمی‌کنه که دستگاه بیرون یا داخل استخون باشه، فرآیند همونه. بعد از یه دوره بهبودی کوتاه، دستگاه تنظیم می‌شه تا سرهای بریده‌شده رو خیلی به تدریج از هم جدا کنه، معمولاً روزی حدود یک میلی‌متر. این جدایی کند، بدن رو تشویق می‌کنه تا فاصله رو با استخون جدید پر کنه—فرآیندی که بهش میگن استخوان‌سازی. در همین حال، عضلات، تاندون‌ها، رگ‌های خونی، پوست و عصب‌ها هم کش میان تا با این تغییر سازگار بشن.

در طول هفته‌ها و ماه‌ها، این می‌تونه منجر به افزایش پنج تا هشت سانتی‌متر قد از یه عمل بشه—حدی که اکثر جراح‌ها ایمن می‌دونن. بعضی از بیمارها هم روی استخوان ران و هم روی ساق پا عمل می‌کنن و هدفشون اینه که در مجموع ۱۲ تا ۱۵ سانتی‌متر قد اضافه کنن. اما، نرخ عوارض با هر سانتی‌متر رشد اضافه، به شدت بالا میره. عوارض شامل سفتی مفاصل، تحریک عصب، تأخیر تو بهبودی استخوان، عفونت و درد مزمن می‌شه.

درد شدید

چالش اصلی جراحی افزایش قد همونه: بدن باید مدام یه استخونی رو که داره از هم باز می‌شه، ترمیم کنه.

وقتی یه استخون می‌شکنه، یه لخته خون به سرعت دور شکستگی تشکیل می‌شه. سلول‌های استخوانی (استئوبلاست‌ها) یه کالوس (غضروف نرم) درست می‌کنن که شکستگی رو ثابت می‌کنه. در طول هفته‌ها، استئوبلاست‌ها این غضروف رو با استخون جدیدی جایگزین می‌کنن که کم‌کم بازسازی می‌شه تا استحکام و شکلش برگرده.

اما تو جراحی‌های افزایش قد، شکستگی مدام از هم باز می‌شه. این یعنی فرآیند ترمیم بدن مدام قطع می‌شه و مسیرش عوض می‌شه و یه ستون از استخون جدید ظریف رو به وجود میاره که سفت شدنش به تأخیر میفته.

این فرآیند به شدت دردناکه. بیمارها اغلب به مسکن‌های قوی نیاز دارن. فیزیوتراپی هم برای حفظ حرکت ضروریه. با این حال، حتی وقتی جراحی موفقیت‌آمیز باشه، آدما ممکنه هنوزم با ضعف، تغییر تو راه رفتن یا ناراحتی مزمن مواجه بشن.

بار روانی‌ای هم هست که همراه این عمل میاد. بهبودی می‌تونه یه سال یا بیشتر طول بکشه—که بیشترش با تحرک محدود سپری می‌شه. بعضی از بیمارها از افسردگی یا پشیمونی خبر میدن، مخصوصاً اگه اون افزایش قد ناچیز، اون بهبود تو اعتماد به نفسی رو که امید داشتن، بهشون نده.

عضلات و تاندون‌ها هم مجبور می‌شن فراتر از ظرفیت طبیعی‌شون کش بیان، که می‌تونه منجر به سفتی بشه. عصب‌ها به خصوص آسیب‌پذیرن. برخلاف استخون، اونا نمی‌تونن تو فواصل طولانی بازسازی بشن. عصب‌های سالم شاید بتونن ۶ تا ۸ درصد طول استراحتشون کش بیان—ولی فراتر از این، فیبرها شروع به آسیب دیدن می‌کنن و مختل می‌شن.

بیمارها اغلب موقع افزایش طول، گزگز، بی‌حسی یا درد سوزشی رو تجربه می‌کنن. تو موارد شدید، آسیب عصبی ممکنه دائمی باشه. مفاصل که برای ماه‌ها بی‌حرکت موندن، در معرض خطر سفت شدن یا ابتلا به آرتروز به خاطر تغییرات تو نحوه توزیع نیرو و وزن هستن.

رواج جراحی زیبایی افزایش قد، یه روند گسترده‌تر رو تو جراحی زیبایی نشون میده—که تو اون، عمل‌های تهاجمی‌تری به آدمایی که نیاز پزشکی ندارن، ارائه می‌شه. در تئوری، تقریباً هر کسی می‌تونه چند سانتی‌متر قد اضافه کنه. ولی در عمل، این یعنی ماه‌ها استخون‌های شکسته، بافت جدید شکننده، فیزیوتراپی خسته‌کننده و خطر دائمی عوارض.

برای اونایی که نیاز پزشکی دارن، فوایدش می‌تونه زندگی‌شون رو عوض کنه. ولی برای اونایی که فقط می‌خوان یه کم قد اضافه کنن، این سوال باقی می‌مونه که آیا تحمل ماه‌ها درد و عدم اطمینان واقعاً ارزشش رو داره یا نه.

لینک منبع